binhan
06-08-2012, 10:23 AM
Đào tạo kỹ thuật viên y tế trình độ cao
http://www.nhandan.com.vn/nhandan/Vietnamese/khoagiao/giaoduc/280707/Image/i56_101912.jpg
Hướng dẫn sinh viên thực hành thao tác
trên máy X quang ở Trường cao đẳng
kỹ thuật Y tế I Hải Dương.
ND - Để đáp ứng nhu cầu chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân ngày càng cao và sử dụng tốt hơn các trang thiết bị kỹ thuật ngày càng hiện đại, việc đào tạo đội ngũ kỹ thuật viên y tế (KTVYT) có trình độ đại học và sau đại học để bổ sung cho các cơ sở khám, chữa bệnh, dự phòng và nghiên cứu khoa học cho toàn ngành y tế là hết sức cần thiết. Đội ngũ KTVYT chưa đáp ứng yêu cầu.
Những năm qua, cùng với sự phát triển kinh tế-xã hội, ngành y tế đã được đầu tư, mua sắm nhiều trang thiết bị kỹ thuật hiện đại để phục vụ nhu cầu chẩn đoán, điều trị và chăm sóc sức khỏe nhân dân với chất lượng ngày càng cao. Việc sử dụng đúng và hiệu quả các trang thiết bị kỹ thuật cao cần có đội ngũ cán bộ y tế có kiến thức, kỹ năng chuyên môn kỹ thuật phù hợp, trực tiếp là đội ngũ KTVYT. Đây là những người được trang bị kiến thức, kỹ năng và trình độ chuyên môn cao để sử dụng các trang thiết bị y tế trong việc phòng, chữa bệnh, điều trị và phục hồi chức năng. KTVYT có trình độ cao sẽ làm tăng hiệu quả sử dụng các trang thiết bị kỹ thuật, nâng cao chất lượng chẩn đoán và điều trị, giúp người dân được hưởng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe với chất lượng cao nhất. Ngược lại, có trang thiết bị hiện đại mà trình độ người sử dụng thấp, không đúng chuyên ngành, không đáp ứng được yêu cầu, nhiệm vụ chuyên môn thì hiệu quả sử dụng các máy móc, trang thiết bị sẽ kém đi, gây lãng phí và ảnh hưởng chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân. Vì vậy, trong hoạt động của hệ thống y tế từ trung ương đến địa phương, ngoài đội ngũ bác sĩ, dược sĩ, điều dưỡng, hộ sinh thì đội ngũ KTVYT đóng vai trò không thể thiếu.
Tuy nhiên, theo kết quả điều tra nguồn nhân lực kỹ thuật viên y tế tại 28 tỉnh phía bắc mới đây cho thấy: Đội ngũ này hiện nay chưa đáp ứng yêu cầu của ngành y tế. Tỷ lệ kỹ thuật viên/bác sĩ chỉ là 0,28 - 0,47/1, đội ngũ KTVYT có trình độ cao đẳng, đại học quá thấp (0,4 - 1,8%), phần lớn chỉ có trình độ trung cấp (96,5%). Ngay ở một số bệnh viện lớn trên địa bàn Hà Nội như Bệnh viện Saint Paul, số lượng kỹ thuật viên y tế so với nhu cầu còn quá thiếu, phần lớn không thể đáp ứng hoặc chỉ đáp ứng phần nào các kỹ thuật mới, máy móc hiện đại. Đội ngũ KTVYT hiện nay chủ yếu là y sĩ, điều dưỡng viên,... được đào tạo ngắn hạn hoặc học kèm cặp cho nên thiếu sự chuẩn mực, bài bản, tay nghề và trình độ chưa cao (gần 30% không làm đúng chuyên ngành, trong đó gần 50% số điều dưỡng viên làm công việc của KTVYT).
Theo thống kê y tế năm 2005, trên toàn quốc có 564 bệnh viện tuyến huyện, 259 bệnh viện đa khoa và chuyên khoa tuyến tỉnh, thành phố, 34 cơ sở điều dưỡng - phục hồi chức năng, 30 bệnh viện tuyến trung ương. Tại các bệnh viện đều có các khoa: Xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh, gây mê hồi sức, nha khoa (Răng hàm mặt). Bên cạnh đó, mỗi tỉnh còn có một trung tâm y tế dự phòng tuyến tỉnh, một trung tâm kiểm nghiệm thuốc, mỹ phẩm và thực phẩm; tại mỗi huyện còn có một trung tâm y tế dự phòng huyện. Tại các trung tâm này đều có các khoa xét nghiệm, sử dụng các máy móc, trang thiết bị y tế hiện đại.
Nếu tại các bệnh viện, mỗi khoa chuyên ngành cần ít nhất năm kỹ thuật viên y tế thì tuyến Trung ương cần khoảng 5.600 kỹ thuật viên y tế, tuyến huyện cần khoảng tám nghìn kỹ thuật viên y tế (ít nhất ba KTV). Nếu tại mỗi trung tâm y tế dự phòng cần năm kỹ thuật viên thì cả hệ thống y tế dự phòng trong cả nước cần khoảng ba nghìn KTVYT. Tổng số KTVYT mà các cơ sở y tế cần là khoảng 18 nghìn người, trong đó trình độ cao đẳng, đại học khoảng mười nghìn người. Chính vì vậy, nhu cầu đào tạo đội ngũ KTVYT, nhất là KTVYT có trình độ đại học, sau đại học đang là nhu cầu bức thiết.
Xây dựng trung tâm đào tạo KTVYT trình độ cao
Thực tế cho thấy, trong nhóm ngành khoa học sức khỏe hiện nay, có bảy mã ngành đào tạo cán bộ y tế có trình độ đại học là: Bác sĩ đa khoa, dược sĩ, bác sĩ răng hàm mặt, bác sĩ y học cổ truyền, cử nhân điều dưỡng, cử nhân y tế công cộng và cử nhân kỹ thuật y học. Trong đó, sáu mã ngành đào tạo đã có trường chuyên ngành từ lâu gồm: bác sĩ đa khoa được đào tạo tại năm cơ sở: Trường đại học Y Hà Nội, Trường đại học Y Hải Phòng, Trường đại học Y Thái Bình, Trường đại học Y Thái Nguyên và Học viện Quân y; bác sĩ chuyên khoa răng hàm mặt được đào tạo tại Trường đại học Răng Hàm Mặt; bác sĩ y học cổ truyền được đào tạo tại Học viện Y học cổ truyền; cử nhân y tế công cộng được đào tạo tại Trường đại học Y tế công cộng và cử nhân điều dưỡng được đào tạo tại Trường đại học điều dưỡng Nam Định.
Thế nhưng, đến nay cử nhân kỹ thuật y học chưa có trường đại học chuyên ngành nào đào tạo, có chăng chỉ được đào tạo kết hợp tại một số trường đại học y như: Đại học Y Hà Nội đào tạo cử nhân xét nghiệm đa khoa (trung bình mỗi năm 30 chỉ tiêu, từ năm 2001), đại học Y- dược TP Hồ Chí Minh và Trường đại học Y Huế đào tạo cử nhân KTVYT các chuyên ngành như xét nghiệm, kỹ thuật hình ảnh, gây mê hồi sức, phục hồi chức năng v.v. KTVYT có trình độ cao đẳng được đào tạo tại Trường cao đẳng Kỹ thuật Y tế I Hải Dương và Trường cao đẳng kỹ thuật Y tế 2 (Đà Nẵng). Việc đào tạo hiện nay tập trung chủ yếu ở trình độ trung cấp. Với chỉ tiêu và khả năng đào tạo của các cơ sở đào tạo KTVYT hiện nay chỉ đáp ứng từ 800 đến 1.000 kỹ thuật viên/năm. Cứ theo đà này, khoảng 10 đến 15 năm nữa mới có thể đáp ứng nhu cầu về đội ngũ KTVYT.
Mới đây, Chính phủ cho phép nâng cấp Trường cao đẳng Kỹ thuật Y tế I Hải Dương thành Trường đại học Kỹ thuật Y tế Hải Dương để đào tạo kỹ thuật viên y tế có trình độ đại học là cần thiết, phù hợp quy hoạch phát triển mạng lưới các trường đại học, cao đẳng giai đoạn 2006-2020 và phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Nếu có điều kiện, cần thành lập thêm một số trường khác.
Đó vừa là cách tìm lời giải bài toán mất cân đối về nguồn nhân lực giữa các chuyên ngành hiện nay trong ngành y tế, vừa là hướng đi mới trong lộ trình đào tạo và phát triển nguồn nhân lực phục vụ sự nghiệp bảo vệ và chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Trao đổi ý kiến với chúng tôi, PGS,TS Vũ Đình Chính, Hiệu trưởng Trường cao đẳng Y tế kỹ thuật I Hải Dương cho biết: Những năm trước mắt, trường tập trung đào tạo đội ngũ cán bộ kỹ thuật y tế trình độ đại học đáp ứng nhu cầu cung cấp nguồn nhân lực cho ngành y tế cả nước. Khi có đủ điều kiện sẽ đào tạo trình độ sau đại học. Ngoài ra, bồi dưỡng, đào tạo lại và đào tạo nâng cao trình độ đội ngũ cán bộ kỹ thuật y tế theo yêu cầu chuẩn hóa nghiệp vụ chuyên môn cũng như mở rộng hình thức đào tạo như liên kết theo địa chỉ cho các đơn vị có nhu cầu. Rà soát, điều tra dự báo nhu cầu đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật y tế để điều chỉnh quy mô, cơ cấu, trình độ, phương thức đào tạo một cách phù hợp. Mặt khác, tập trung xây dựng chương trình đào tạo, nhất là theo hướng đa dạng hóa, chuẩn hóa, hiện đại hóa; tiến kịp sự phát triển của khoa học - công nghệ, phù hợp yêu cầu của đất nước trong lĩnh vực kỹ thuật y tế. Trên cơ sở dự án quy hoạch đã được phê duyệt, tăng cường hoàn thiện và nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ giảng viên; thành lập bệnh viện thực hành; tăng cường đầu tư trang thiết bị kỹ thuật y tế hiện đại phục vụ công tác đào tạo và nghiên cứu khoa học, phấn đấu trở thành trung tâm đào tạo KTVYT trình độ cao.
Theo nhandan.com.vn
http://www.nhandan.com.vn/nhandan/Vietnamese/khoagiao/giaoduc/280707/Image/i56_101912.jpg
Hướng dẫn sinh viên thực hành thao tác
trên máy X quang ở Trường cao đẳng
kỹ thuật Y tế I Hải Dương.
ND - Để đáp ứng nhu cầu chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân ngày càng cao và sử dụng tốt hơn các trang thiết bị kỹ thuật ngày càng hiện đại, việc đào tạo đội ngũ kỹ thuật viên y tế (KTVYT) có trình độ đại học và sau đại học để bổ sung cho các cơ sở khám, chữa bệnh, dự phòng và nghiên cứu khoa học cho toàn ngành y tế là hết sức cần thiết. Đội ngũ KTVYT chưa đáp ứng yêu cầu.
Những năm qua, cùng với sự phát triển kinh tế-xã hội, ngành y tế đã được đầu tư, mua sắm nhiều trang thiết bị kỹ thuật hiện đại để phục vụ nhu cầu chẩn đoán, điều trị và chăm sóc sức khỏe nhân dân với chất lượng ngày càng cao. Việc sử dụng đúng và hiệu quả các trang thiết bị kỹ thuật cao cần có đội ngũ cán bộ y tế có kiến thức, kỹ năng chuyên môn kỹ thuật phù hợp, trực tiếp là đội ngũ KTVYT. Đây là những người được trang bị kiến thức, kỹ năng và trình độ chuyên môn cao để sử dụng các trang thiết bị y tế trong việc phòng, chữa bệnh, điều trị và phục hồi chức năng. KTVYT có trình độ cao sẽ làm tăng hiệu quả sử dụng các trang thiết bị kỹ thuật, nâng cao chất lượng chẩn đoán và điều trị, giúp người dân được hưởng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe với chất lượng cao nhất. Ngược lại, có trang thiết bị hiện đại mà trình độ người sử dụng thấp, không đúng chuyên ngành, không đáp ứng được yêu cầu, nhiệm vụ chuyên môn thì hiệu quả sử dụng các máy móc, trang thiết bị sẽ kém đi, gây lãng phí và ảnh hưởng chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân. Vì vậy, trong hoạt động của hệ thống y tế từ trung ương đến địa phương, ngoài đội ngũ bác sĩ, dược sĩ, điều dưỡng, hộ sinh thì đội ngũ KTVYT đóng vai trò không thể thiếu.
Tuy nhiên, theo kết quả điều tra nguồn nhân lực kỹ thuật viên y tế tại 28 tỉnh phía bắc mới đây cho thấy: Đội ngũ này hiện nay chưa đáp ứng yêu cầu của ngành y tế. Tỷ lệ kỹ thuật viên/bác sĩ chỉ là 0,28 - 0,47/1, đội ngũ KTVYT có trình độ cao đẳng, đại học quá thấp (0,4 - 1,8%), phần lớn chỉ có trình độ trung cấp (96,5%). Ngay ở một số bệnh viện lớn trên địa bàn Hà Nội như Bệnh viện Saint Paul, số lượng kỹ thuật viên y tế so với nhu cầu còn quá thiếu, phần lớn không thể đáp ứng hoặc chỉ đáp ứng phần nào các kỹ thuật mới, máy móc hiện đại. Đội ngũ KTVYT hiện nay chủ yếu là y sĩ, điều dưỡng viên,... được đào tạo ngắn hạn hoặc học kèm cặp cho nên thiếu sự chuẩn mực, bài bản, tay nghề và trình độ chưa cao (gần 30% không làm đúng chuyên ngành, trong đó gần 50% số điều dưỡng viên làm công việc của KTVYT).
Theo thống kê y tế năm 2005, trên toàn quốc có 564 bệnh viện tuyến huyện, 259 bệnh viện đa khoa và chuyên khoa tuyến tỉnh, thành phố, 34 cơ sở điều dưỡng - phục hồi chức năng, 30 bệnh viện tuyến trung ương. Tại các bệnh viện đều có các khoa: Xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh, gây mê hồi sức, nha khoa (Răng hàm mặt). Bên cạnh đó, mỗi tỉnh còn có một trung tâm y tế dự phòng tuyến tỉnh, một trung tâm kiểm nghiệm thuốc, mỹ phẩm và thực phẩm; tại mỗi huyện còn có một trung tâm y tế dự phòng huyện. Tại các trung tâm này đều có các khoa xét nghiệm, sử dụng các máy móc, trang thiết bị y tế hiện đại.
Nếu tại các bệnh viện, mỗi khoa chuyên ngành cần ít nhất năm kỹ thuật viên y tế thì tuyến Trung ương cần khoảng 5.600 kỹ thuật viên y tế, tuyến huyện cần khoảng tám nghìn kỹ thuật viên y tế (ít nhất ba KTV). Nếu tại mỗi trung tâm y tế dự phòng cần năm kỹ thuật viên thì cả hệ thống y tế dự phòng trong cả nước cần khoảng ba nghìn KTVYT. Tổng số KTVYT mà các cơ sở y tế cần là khoảng 18 nghìn người, trong đó trình độ cao đẳng, đại học khoảng mười nghìn người. Chính vì vậy, nhu cầu đào tạo đội ngũ KTVYT, nhất là KTVYT có trình độ đại học, sau đại học đang là nhu cầu bức thiết.
Xây dựng trung tâm đào tạo KTVYT trình độ cao
Thực tế cho thấy, trong nhóm ngành khoa học sức khỏe hiện nay, có bảy mã ngành đào tạo cán bộ y tế có trình độ đại học là: Bác sĩ đa khoa, dược sĩ, bác sĩ răng hàm mặt, bác sĩ y học cổ truyền, cử nhân điều dưỡng, cử nhân y tế công cộng và cử nhân kỹ thuật y học. Trong đó, sáu mã ngành đào tạo đã có trường chuyên ngành từ lâu gồm: bác sĩ đa khoa được đào tạo tại năm cơ sở: Trường đại học Y Hà Nội, Trường đại học Y Hải Phòng, Trường đại học Y Thái Bình, Trường đại học Y Thái Nguyên và Học viện Quân y; bác sĩ chuyên khoa răng hàm mặt được đào tạo tại Trường đại học Răng Hàm Mặt; bác sĩ y học cổ truyền được đào tạo tại Học viện Y học cổ truyền; cử nhân y tế công cộng được đào tạo tại Trường đại học Y tế công cộng và cử nhân điều dưỡng được đào tạo tại Trường đại học điều dưỡng Nam Định.
Thế nhưng, đến nay cử nhân kỹ thuật y học chưa có trường đại học chuyên ngành nào đào tạo, có chăng chỉ được đào tạo kết hợp tại một số trường đại học y như: Đại học Y Hà Nội đào tạo cử nhân xét nghiệm đa khoa (trung bình mỗi năm 30 chỉ tiêu, từ năm 2001), đại học Y- dược TP Hồ Chí Minh và Trường đại học Y Huế đào tạo cử nhân KTVYT các chuyên ngành như xét nghiệm, kỹ thuật hình ảnh, gây mê hồi sức, phục hồi chức năng v.v. KTVYT có trình độ cao đẳng được đào tạo tại Trường cao đẳng Kỹ thuật Y tế I Hải Dương và Trường cao đẳng kỹ thuật Y tế 2 (Đà Nẵng). Việc đào tạo hiện nay tập trung chủ yếu ở trình độ trung cấp. Với chỉ tiêu và khả năng đào tạo của các cơ sở đào tạo KTVYT hiện nay chỉ đáp ứng từ 800 đến 1.000 kỹ thuật viên/năm. Cứ theo đà này, khoảng 10 đến 15 năm nữa mới có thể đáp ứng nhu cầu về đội ngũ KTVYT.
Mới đây, Chính phủ cho phép nâng cấp Trường cao đẳng Kỹ thuật Y tế I Hải Dương thành Trường đại học Kỹ thuật Y tế Hải Dương để đào tạo kỹ thuật viên y tế có trình độ đại học là cần thiết, phù hợp quy hoạch phát triển mạng lưới các trường đại học, cao đẳng giai đoạn 2006-2020 và phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Nếu có điều kiện, cần thành lập thêm một số trường khác.
Đó vừa là cách tìm lời giải bài toán mất cân đối về nguồn nhân lực giữa các chuyên ngành hiện nay trong ngành y tế, vừa là hướng đi mới trong lộ trình đào tạo và phát triển nguồn nhân lực phục vụ sự nghiệp bảo vệ và chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Trao đổi ý kiến với chúng tôi, PGS,TS Vũ Đình Chính, Hiệu trưởng Trường cao đẳng Y tế kỹ thuật I Hải Dương cho biết: Những năm trước mắt, trường tập trung đào tạo đội ngũ cán bộ kỹ thuật y tế trình độ đại học đáp ứng nhu cầu cung cấp nguồn nhân lực cho ngành y tế cả nước. Khi có đủ điều kiện sẽ đào tạo trình độ sau đại học. Ngoài ra, bồi dưỡng, đào tạo lại và đào tạo nâng cao trình độ đội ngũ cán bộ kỹ thuật y tế theo yêu cầu chuẩn hóa nghiệp vụ chuyên môn cũng như mở rộng hình thức đào tạo như liên kết theo địa chỉ cho các đơn vị có nhu cầu. Rà soát, điều tra dự báo nhu cầu đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật y tế để điều chỉnh quy mô, cơ cấu, trình độ, phương thức đào tạo một cách phù hợp. Mặt khác, tập trung xây dựng chương trình đào tạo, nhất là theo hướng đa dạng hóa, chuẩn hóa, hiện đại hóa; tiến kịp sự phát triển của khoa học - công nghệ, phù hợp yêu cầu của đất nước trong lĩnh vực kỹ thuật y tế. Trên cơ sở dự án quy hoạch đã được phê duyệt, tăng cường hoàn thiện và nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ giảng viên; thành lập bệnh viện thực hành; tăng cường đầu tư trang thiết bị kỹ thuật y tế hiện đại phục vụ công tác đào tạo và nghiên cứu khoa học, phấn đấu trở thành trung tâm đào tạo KTVYT trình độ cao.
Theo nhandan.com.vn